EVAA onderzoekt aanwezigheid gluten in tien biersoorten
Gluten is een graaneiwit dat onder andere voorkomt in tarwe, rogge, gerst en haver. Glutenovergevoeligheid of -intolerantie (coeliakie) is een veel voorkomende, maar vaak niet gediagnosticeerde darmziekte. Coeliakie wordt veroorzaakt door een reactie van het afweersysteem tegen de gluteneiwitten. Door deze reactie ontstaat een ontsteking in de darm waardoor het slijmvlies wordt beschadigd. “Voor mensen met coeliakie is het vaak een uitdaging om uit te vinden of voedsel al dan niet gluten bevat. Het verschil zit ‘m in de details. Zo mogen coeliakiepatiënten wel gewone chips, maar geen paprika chips eten. Dat komt omdat het paprika-extract aan de chips wordt geplakt met gluten,” zegt Dr. Martie Verschuren, verbonden aan Avans Hogeschool (Academie voor de Technologie van Gezondheid en Milieu; ATGM).
Binnen EVAA (Expertisecentrum voor Voeding, Afweer en Allergie) leggen de Fhealinc*partners het fundament voor productontwikkeling en wetenschappelijk ondersteunde topklinische patiëntenzorg op het grensvlak van voeding, afweer en allergie. Verschuren zocht vanuit zijn rol in het EVAA project contact met Prof. dr. Frits Koning, coördinator van het Coeliac Disease Consortium (CDC) en onderzoeker aan het LUMC. Zo ontstond het idee van het CDC om vanuit EVAA onderzoek te doen naar de hoeveelheid gluten in de meest gangbare biersoorten. Een terrein waarop nog relatief weinig wetenschappelijk onderzoek is gedaan. Én een project met een uitdaging: “Gluten zijn grote eiwitten, die tijdens het verwerkingsproces door het lichaam als het ware in kleine stukjes worden geknipt,” legt Verschuren uit. “Bepaalde stukjes zorgen voor problemen, andere niet. Er moet dus worden gekeken wat er met de gluteneiwitten gebeurt. Niet alleen tijdens de verwerking door het lichaam, maar ook tijdens het productieproces van het bier. ”
Een tweede belangrijke factor in het onderzoek is de gebruikte testmethode. “De Gouden Standaard, ofwel de meest gebruikte internationale test voor het meten van de aanwezigheid van gluten, is de ELISA test,” vertelt Verschuren. “Deze toont echter alleen gluten aan die in zijn geheel in het product aanwezig zijn. In ons onderzoek gaat het ook om de stukjes.” Om die reden maakt het EVAA-onderzoeksteam gebruik van een nieuwe ELISA testmethode ontwikkeld door Prof. dr. Frits Koning. Met behulp van deze methode kunnen ook de fragmenten worden aangetoond en gekwantificeerd.
Het onderzoek neemt het gehele bierproces onder de loep. Verschuren: “We kijken welke bieren gluten bevatten en hoeveel dat er zijn. Ook gaan we na wat er mee gebeurt, tijdens het gehele verwerkingsproces.” De laatste stap in het onderzoek is de reproduceerbaarheid. Wanneer het onderzoek aantoont dat een biersoort glutenarm of glutenvrij is, dan moet worden gekeken of dat geldt voor meerdere producties van hetzelfde bier.
Binnen het onderzoek wordt gekeken naar tien verschillende biersoorten. Natuurlijk wordt gekeken naar de standaard bieren, zoals Heineken en Dommelsch maar bijvoorbeeld ook naar witbier, zoals Hoegaarden en bieren met het predicaat glutenarm/glutenvrij. Bij het onderzoek is brouwerij de Beyerd uit Breda nauw betrokken. De brouwer levert het onderzoeksteam alle benodigde gegevens over en materialen van het productieproces. ATGM studente Khatera Eldja werkt gedurende haar afstudeerperiode voor de opleiding biologie en medisch laboratorium onderzoek drie dagen in de week aan het onderzoek.
EVAA is een mooi voorbeeld van de synergie die ontstaat wanneer verschillende partijen met elkaar samenwerken. Vanuit het Jeroen Bosch Ziekenhuis werkt Dr. Esther de Vries aan het opstellen van topklinische thematische zorgspaden, zodat er gebruik kan worden gemaakt van de patiëntenpopulatie. Avans Hogeschool stelt haar expertise en capaciteit beschikbaar voor de opzet en uitvoering van laboratorium onderzoek en ZLTO en de HAS zoeken naar nieuwe samenwerkingspartners en kansen in de markt.
___________________________________________________________________________
Het EVAA project wordt mede mogelijk gemaakt door de steun van de Gemeente ’s-Hertogenbosch en de 5 Sterrenregio. Voor meer informatie kunt u contact opnemen met Lotte Rijksen (projectleider) via c.rijksen@crconsult.nl of (06) 42 77 85 47.
De datum van het agenda-item:
De plaats waar het evenement plaatsvindt: